Boże Narodzenie w malarstwie cz. I

boze-narodzenie-robert_campin_upload-wikimedia-orgBoże Narodzenie /Robert Campin/upload.wikimedia.org

Przedstawienia związane z Bożym Narodzeniem należą do jednych z najstarszych oraz najczęstszych motywów w ikonografii chrześcijańskiej. Na przestrzeni wieków wydarzenie to pokazywane było z niesłychaną maestrią.

Między innymi właśnie dzięki malarstwu od średniowiecza począwszy, zawdzięczamy funkcjonowanie określonych schematów tej sceny w naszej wyobraźni.

Pierwsze przedstawienia Narodzenia Chrystusa od IV wieku są bardzo oszczędne i  proste.

— Ukazują tylko Dzieciątko owinięte w pieluszki, znajdujące się w ciemnej grocie oraz towarzyszące mu zwierzęta  — woła i osła.

boze-narodzenie-wol-i-osiol_the-nativity-icon_stjoes-orgBoże Narodzenie – Wół i osioł /the-nativity-icon_stjoes.org

Dopiero   później   pojawiają   się:  Matka Boża, św. Józef, Aniołowie, pasterze i inne postaci.

W   średniowieczu   były   dwie główne tendencje przedstawiania Narodzenia — wschodnia i zachodnia.

Kanon   wschodni powstał około VI wieku na terenie Palestyny i Bizancjum, po czym rozpowszechnił się po całej Europie.

Nadal najważniejsze było na ikonach Dzieciątko położone w żłóbku oraz siedząca   lub   leżąca Maria.  — Józef umieszczany zwykle po lewej stronie, jest jakby   wyalienowany.

giotto-di-bondone-boze-narodzenie_katedra-lodz-pl_google-plGiotto di Bondone – Boże Narodzenie /katedra.lodz.pl_google.pl

—  Kolor   jego   szat, symbolizuje wątpliwości, jakie nim targają. Z głową podpartą   na  dłoni rozmyśla o tajemnicy narodzin z Dziewicy, — nie mogąc do końca uwierzyć w to, co mu się przydarzyło.  

— Przy Józefie często pojawia się diabeł w postaci starca odzianego w skóry.

Widać też kobiety przygotowujące kąpiel dla Dzieciątka w misie w kształcie kielicha, który symbolizuje przyszłe cierpienie Zbawiciela i ustanowienie Eucharystii.

Przybywają też pasterze i Trzej królowie. — Ludziom towarzyszą śpiewający Aniołowie.  

—  Jest to zatem prawdziwa i święta historia w obrazkach, jakby wyjęta z Biblii.

Symbolika groty na ikonach odsyła do skojarzeń grobu, w którym został pochowany Chrystus.

Charakterystyczna jest także symbolika kolorów.

1308-duccio-di-buoninsegna_ciekawa-sztuka-blogspot-com Duccio di Buoninsegna (1308) /ciekawa-sztuka.blogspot.com

— Maria spoczywa na purpurowym lub purpurowo złotym łożu, symbolizującym władzę.  

— Białe albo zielone pieluszki, w które owinięte jest Dzieciątko,   — są symbolem Boskości i odrodzenia, — ale przypominają  również bandaże, jakimi owijano ciała zmarłych.

Swoją symbolikę mają także wół i osioł.

Ich obecność przy narodzeniu wywodzi się z proroctwa Izajasza, — ale wół często  odczytywany jest też  jako symbol Żydów, — a osła uznaje się za zwierzę nieczyste, symbolizujące pogan.

Inspiracją dla ikonografii wschodniej jak i zachodniej, były na początku apokryfy, czyli rękopisy niepewnego pochodzenia,   — które nie zostały przyjęte do kanonu Pism świętych.

— Nawiązywały  one do wydarzeń autentycznych lub opierały się na legendach.

Apokryfami są między innymi Ewangelie, z których tylko cztery Kościół uznał jako źródło wiedzy o Narodzeniu Chrystusa.   — Są to te, które wchodzą w skład Nowego Testamentu.

Jeszcze do XIV wieku zachodnie wyobrażenia Bożego Narodzenia nie różniły się  od ikon bizantyjskich.

Z czasem jednak zaczęto odchodzić coraz bardziej od wizerunków wschodnich.

Jako przykład można podać przedstawianie Matki Bożej w klęczącej pozycji.

Najstarszy obraz jaki znalazłam, związany z Narodzinami Chrystusa reprezentujący ikonografię zachodnią, — to dwunastowieczna miniatura, pochodząca ze Złotego Ewangeliarza.

zloty_kodeks_pultuski_lowcy-sosrebow-wordpress-comZłoty Kodeks Pułtuski /Łowcy Sosrębów / WordPress.com

1485-domenico-ghirlandaio-jpg10Boże Narodzenie  – Domenico Ghirlandaio (1485) /2.bp.blogspot.com_ciekawa-sztuka.blogspot.com.jpg

Podstawową różnicą między ikonografią wschodnią i zachodnią, jest przeniesienie sceny narodzenia z groty do szopy.

Ten motyw widać już u Duccio Buoninsegna – słynnego włoskiego malarza średniowiecza, kontynuującego jeszcze styl bizantyjski, o czym świadczy półleżąca pozycja Matki Boskiej, motyw kąpieli Dzieciątka i złote tło obrazu.

W   szopie   umiejscowił   również   scenę   narodzin   znany   artysta   włoski   — Giotto di Bondone, którego sztuka torowała już drogę malarstwu renesansu.

ADORACION DE LOS REYES MAGOS. Fresco de Giotto di Bondone. LA GACETA/ARCHIVO

 Boże Narodzenie  – ADORACION DE LOS REYES MAGOS. Fresco de Giotto di Bondone. LA GACETA/ARCHIVO

Jest to część fresków w kościele świętego Franciszka w Asyżu. Są one najwspanialszymi dziełami włoskiego malarstwa wszystkich czasów.

W tej scenie Giotto di Bondone inspirował się tradycyjnymi formami ikonograficznymi, wziętymi z apokryficznych Ewangelii. Świadczy o tym nastrój Józefa, Dziecię kąpane przez położne i ogłoszenie nowiny pasterzom przez Aniołów.

Meister_von_Hohenfurth

Mistrz z Wyższego Brodu Boże Narodzenie, ok. 1350 /Meister_von_Hohenfurth_pl.wikipedia.org

Jesteśmy obecnie w kręgu czeskiej sztuki gotyckiej. Prezentowany obraz pochodzi z połowy XIV wieku. Niestety, nie znalazłam informacji na temat jego autora. Może był on jednym z zakonników założonego w XII wieku w Vyzsym Brodzie zakonu Cystersów ? Więcej wiadomo jest o Mistrzu z Trzeboni również malarzu czeskiego gotyku.

ACD Systems Digital Imaging

Mistrz Ołtarza Trzeboni – Adoracja Dzieciątka Jezus (przed 1380)_pl.wikipedia.org

Mistrz z Trzeboni połączył idealizm treści i formy malarskiej z tendencjami realistycznymi. — Za pomocą miękkiego modelunku światłocieniowego kształtował przestrzeń i formę swoich malarskich kompozycji.

Postać Dzieciątka wyłaniająca się z tła oraz wysmuklona sylwetka i subtelność twarzy Matki Boskiej, świadczą, że artysta tworzył w stylu pięknym. 

boze-narodzenie-robert_campin_upload-wikimedia-orgBoże Narodzenie /Robert Campin/upload.wikimedia.org

Przenosząc się na grunt średniowiecznego malarstwa niderlandzkiego, zaczynam od Roberta Campina  nazywanego Mistrzem z Flemalle.

800px-rogier_van_der_weyden_005Rogier   van der Weyden /Ołtarz Bladelin ok. 1445-1450 /pl.wikipedia.org

 Rogier   van der Weyden to mistrz ekspresji, który połączył już w swojej sztuce cechy gotyckie i renesansowe. — Dzieło  to zostało namalowane na desce techniką tempery.

Maria  odziana w błękitne szaty, zwraca się w modlitewnym geście do leżącego Dzieciątka. — Jej delikatna twarz emanuje młodością i wdziękiem.

Widać tutaj dążenie do realizmu,  — co przejawiło się również w oddaniu materii drewnianej szopy z osiołkiem i wołem.

Ciekawe jest, że Weyden prymitywną strzechę zawiesił na szczątkach pałacowej budowli.

Rogier van der Weyden _Ołtarz Bladelin ok. 1445-1450 – Gemäldegalerie, Berlin_Weyden_Bladelin_Triptych

 Rogier van der Weyden _Ołtarz Bladelin ok. 1445-1450 – Gemäldegalerie, Berlin_Weyden_Bladelin_Triptych /pl.wikipedia.org

 Hugo van der Goes, tworzący w Gandawie, był malarzem późnego gotyku niderlandzkiego. — Uważany jest on za mistrza kolorystyki, symbolu i teologicznego przekazu. 

Za arcydzieło uznano jego Tryptyk Portinarich we Florencji, — znany też pod tytułem  —  Adoracja Dzieciątka lub Pokłon pasterzy.

Został on zamówiony przez bankiera Medyceuszy i przetransportowany do Florencji z Gandawy.

Jego lewe skrzydło przedstawia świętych Antoniego i Tomasza razem z donatorem   Portinarim  i jego synami.

—  W tle umieszczona jest scena przybycia Marii i Józefa do Betlejem.

Prawe   skrzydło   ukazuje m.in. świętą Małgorzatę i Marię Magdalenę.

Za nimi rozciąga się rozległy krajobraz, przez który podróżują Trzej Królowie.

Scena środkowa to tytułowa Adoracja Dzieciątka.

HUGO VAN DER GOES. Retable Portinari, v.1475, huile sur bois, Florence, Musée des Offices

ADORACJA DZIECIĄTKA_HUGO VAN DER GOES_matin lumineux /HUGO VAN DER GOES. Retable Portinari, v.1475, huile sur bois, Florence, Musée des Offices

W scenie głównej na gołej ziemi leży nagie, bezbronne Dzieciątko, a nad nim klęczy pochylona Matka Boska.

Po lewej stronie widać świętego Józefa, po prawej trzech pasterzy.

Charakterystyczna na tym obrazie jest obecność martwej natury na pierwszym planie.   — Są   to lilie, irysy, goździki, porozrzucane płatki fiołków i snop zboża.

—  Warto zwrócić uwagę na kolumnę koryncką wystrzelającą wprost ze żłóbka.  

Nastrój tej sceny nie jest tak radosny jak w innych dziełach o tej tematyce, tworzonych   przez   współczesnych   artyście. 

Surowe oraz skupione twarze Aniołów, bladość Marii, powaga na twarzy  Józefa  — i irysy będące symbolem boleści Marii, 

— wszystko to przypomina oglądającym obraz Zbawienie, które ma się dokonać przez późniejszą męczeńską śmierć Jezusa Chrystusa, Syna Bożego.

Adoracja Dzieciątka

Adoracja Dzieciątka – Hugo van der Goes/pl.wikipedia.org

HUGO VAN DER GOES. Retable Portinari, v.1475, huile sur bois, Florence, Musée des Offices

ADORACJA DZIECIĄTKA – HUGO VAN DER GOES. Retable Portinari, v.1475, huile sur bois, Florence, Musée des Offices /matin lumineux

A to inne dzieło Goesa, będące gloryfikacją narodzin Jezusa. 

— W głównej scenie artysta rozmieścił postacie jak na scenie teatru. Centralna część obrazu ukazuje postać leżącego Dzieciątka i jego Matkę, promieniującą nimbem świętości.

hugo-van-der-goes-boze-narodzenie-xv-wiek_foto-archiwum_dziennik-comHugo van der Goes – Boże Narodzenie XV wiek/Foto ARCHIWUM_dziennik.com

Nowatorstwo Goesa polegało na silnym wrażeniu przestrzeni, osiąganym przez układ linii perspektywicznych i stopniowanie barw. — Malarz ten, przedstawiał postacie ludzkie naturalnej wielkości, co stanowiło wyjątek w malarstwie gotyckim. — To dzieło jest przykładem połączenia idealistycznego dążenia do piękna z poczuciem realizmu.

Mistrz Bertram – Narodziny Chrystusa

Dzieła Mistrza Bertrama należą do wczesnej odmiany stylu pięknego (zwanego też miękkim i międzynarodowym), który objął sztukę większości krajów średniowiecznej Europy. — Reprezentuje on niemiecki gotyk.

W tym stylu malował również niemiecki  twórca Konrad z Soest. — Oto jego wizja Bożego Narodzenia. 

oltarz-najswietszej-marii-panny-konrad-von-soest1_pl-wikipedia-org

Ołtarz Najświętszej Marii Panny (Konrad von Soest)

oltarz-najswietszej-marii-panny-konrad-von-soest3_pl-wikipedia-org

Ołtarz Najświętszej Marii Panny (Konrad von Soest) /pl.wikipedia.org

oltarz-najswietszej-marii-panny-konrad-von-soest1_pl-wikipedia-org

Ołtarz Najświętszej Marii Panny (Konrad von Soest)

oltarz-najswietszej-marii-panny-konrad-von-soest3_pl-wikipedia-org

Ołtarz Najświętszej Marii Panny (Konrad von Soest)

 Konrad   z   Soest  uważany   jest  za największego   mistrza   gotyku  pięknego.   Jego styl wyróżniał się elegancją, płynną linią i bogatą paletą barw oraz pewną dekoracyjnością.   —  Artysta wywarł duży wpływ na sztukę niemiecką.

Stefan Lochner 005 - Adoracja Dzieciątka (obraz Lochnera

Adoracja Dzieciątka – Stefan Lochner  (około 14001410–1451) /upload.wikimedia.org

Stefan Lochner   — jeden   z  czołowych przedstawicieli malarstwa tablicowego, reprezentował  późny gotyk niemiecki.

Jego obrazy cechuje z jednej strony charakterystyczny dla stylu pięknego sposób modelowania twarzy, daleko idąca idealizacja postaci i bogactwo dekoracji. —  Z drugiej strony pojawiają się u niego wpływy realizmu niderlandzkiego.

Boldog, szép karácsonyt kíván a Castellum.do! | Castellum.DO:

Fra Angelico – Narodziny Chrystusa /castellum.do

W okresie renesansu zmieniała się stylistyka sztuki i pojawiała tematyka świecka. —  Nadal jednak malarstwo religijne dominowało, a scena Bożego Narodzenia była chętnie malowana przez największych twórców.

Odchodząc od kanonu bizantyjskiego, zaczęto częściej pokazywać współczesne elementy ubioru, architektury i rozbudowane współczesne otoczenie.   —    Pozostawano  jednak przy głównych postaciach sceny narodzin Chrystusa.

Scenę   Bożego Narodzenia odnajdujemy w twórczości wielkiego Fra Angelico – reprezentanta  wczesnego włoskiego renesansu, który wykorzystywał jeszcze w swoim malarstwie elementy gotyku, —  używając między innymi złoceń.

Jego obrazy charakteryzuje głęboki, religijny nastrój, świetlista, jasna i pastelowa kolorystyka, linearyzm form oraz symetria kompozycji, co było już oznaką tendencji renesansu.   —  Artysta nadawał postaciom wyraz łagodności. Szukał harmonii, lirycznego piękna i spokoju.

Adoracja Dzieciątka w lesie

Fra Filippo Lippi – Adoracja Dzieciątka w lesie / laudate44.wordpress.com

Poetycką   nastrojowością   odznaczały   się  również obrazy Fra Filippo Lippi –   malarza   wczesnego włoskiego renesansu, słynącego z malowania Madonn.

Artysta wykazywał się dążeniem do nowych środków wyrazu w przedstawianiu przestrzeni oraz postaci ludzkich. — Dzieciątko na obrazie ukazane jest w sposób realistyczny i zgodny z proporcjami. 

A Filippo Lippi Masterpiece in Milan | View from the Bow:

Adoracja Dzieciątka – A Filippo Lippi Masterpiece in Milan | Adoration of the Child with Saints2_viewfromthebow.blogspot.com

Matkę Boską adorującą, Która pochylona klęczy nad nagim Dzieciątkiem, leżącym   na   Jej   szacie,   —  przedstawiano aż do Soboru Trydenckiego w XVI wieku.

W ten sposób Narodziny łączono z Adoracją Dzieciątka, — którą często ukazywano  wraz ze Zwiastowaniem, Pokłonem pasterzy, hołdem Trzech Króli. Zazwyczaj dodawano także elementy pejzażu, architektury i zwiększano liczbę postaci biorących udział w wydarzeniu. Renesans był epoką, która przyniosła malarstwu ogromną ilość innowacji. Należy wśród nich wymienić przede wszystkim wprowadzenie perspektywy. Włoski malarz wczesnego renesansu – Paolo Uccello. uważany jest za jej twórcę.

Paolo Uccello – Boże Narodzenie (witraż)

Mistrzostwem perspektywy, wprowadzaniem do obrazów klasycznych detali architektonicznych i monumentalną kompozycją wyróżniał się wybitny malarz wczesnego włoskiego renesansu – Andrea Mantegna. Odzwierciedleniem tych cech twórczości artysty jest scena Pokłonu pasterzy.

Andrea Mantegna – Pokłon pasterzy

Liczne wizerunki Madonny z Dzieciątkiem, w tym scenę Bożego Narodzenia, malował Vincenzo Foppa  – jeden z głównych przedstawicieli wczesnego renesansu włoskiego.

Vincenzo Foppa – Adoracja Dzieciątka

Jedną z najosobliwszych scen Bożego Narodzenia stworzył mistrz włoskiego renesansu Sandro Botticelli. Na temat tego obrazu napisano tomy, bo było to ostatnie przesłanie artysty. Dzieło to powstało pod wpływem fanatycznego kaznodziei Savonaroliego. Zgorzkniały Botticelli zaczął wszędzie dostrzegać zło, nawet w tak radosnym wydarzeniu jakim były narodziny Chrystusa.

Sandro Botticelli – Mistyczne Boże Narodzenie

Na pierwszy rzut oka jest to typowa scena Bożego Narodzenia. W stajence jest Maria pochylona nad Dzieciątkiem, tuż za nią osiołek i wół. Jest także śpiący Józef i trzej królowie, chociaż z trudem rozpoznawalni, bo zamiast koron mają wieńce laurowe. Nie zabrakło też pastuszków i aniołów. Anioły bratają się z ludźmi, tańczą jak w transie pod nieboskłonem, a te na dachu przypominają ponętne kobiety. Dzieciątko też macha nóżkami. Nie są to jednak radosne Narodziny. Radość miesza się tu ze złowieszczą przestrogą, którą zawiera napis w górnej części obrazu i przywalonymi głazem diabłami w dolnej jego części, które jednak wciąż jeszcze są żywe.

Domenico Ghirlandaio – Pokłon pasterzy

Domenico Ghirlandaio to też znany przedstawiciel wczesnego renesansu. Był nauczycielem Michała Anioła. Jego obrazy cechowała prostota, klarowność, czasem dekoracyjność, widoczna w scenie Pokłonu pasterzy.

Domenico Ghirlandaio – Boże Narodzenie

Na obrazach o tematyce religijnej Domenico  Ghirladaio starał się przemycać fragmenty życia współczesnego w ubiorach postaci, przedstawianych wnętrzach czy też w samych postaciach, nadając im rysy twarzy współczesnych Florentczyków.

Pietro Perugio – Adoracja Dzieciątka

Pietro Perugio — wybitny malarz włoskiego renesansu, nauczyciel Rafaela Santi i przyjaciel Leonardo da Vinci, wprowadził do sceny Adoracji Dzieciątka pejzaż oraz wielu ludzi w tle. 

Lorenzo di Credi – Adoracja Dzieciątka

Lorenzo di Credi – włoski malarz czynny we Florencji, stylistycznie bliski wczesnemu renesansowi, był pod wyraźnym wpływem Rafaela Santi i Leonarda da Vinci. Malarstwo tego artysty cechuje liryzm, szlachetne pozy, podkreślanie konturu i zamiłowanie do motywów architektury renesansowej.

Lorenzo di Credi – Adoracja Pasterzy / Lorenzo di Credi – Adoracja Dzieciątka

To piękne tondo znajduje się w zbiorach polskich, można je zobaczyć w Muzeum Książąt Czartoryskich w Krakowie.

Piero di Cosimo – Boże Narodzenie

Piero di Cosimo – włoski malarz i rysownik okresu renesansu, jest autorem wielu tond o tematyce Bożego Narodzenia.

Piero di Cosimo – Adoracja Dzieciątka

Cosimo należał do tych nielicznych malarzy renesansu, których interesował pejzaż naturalny. Przedstawiał go ze szczególną wrażliwością i z sugestywnym nastrojem.

Giorgione – Adoracja pasterzy

Giorgione – jeden z głównych twórców dojrzałego renesansu, również kierował swoją uwagę bardziej ku pejzażowi, niż przedstawianym postaciom. Święta Rodzina na tym obrazie stanowi jedność z pełnym harmonii krajobrazem.

Lorenzo Lotto – Boże Narodzenie

Lorenzo Lotto – niejednoznaczny jak żaden z malarzy renesansu włoski artysta, o nieokiełzanej wyobraźni, niespokojny geniusz Odrodzenia, jak go nazwano, przedstawiał Boże Narodzenie w zupełnie innej konwencji. 

Do dłuższego zatrzymania się przy tym obrazie i do głębszej refleksji, pobudzają symboliczne przedmioty odnoszące się do istoty Zbawienia, a szczególnie drewniany krucyfiks.

Lotto też lubił ukazywać urodę malowanego w tle pejzażu, zwłaszcza puszystość drzew i bujność trawy, czego akurat w tej scenie nie widać.

Lorenzo Lotto – Adoracja Dzieciątka

Jest to chyba jeden z najcenniejszych obrazów  z okresu renesansu, które znajdują się w zbiorach Muzeum Narodowego w Krakowie. Dzieło to poddane renowacji odzyskało swój dawny blask.

Lorenzo Lotto – Adoracja

Pokaz obrazów włoskiego renesansu o tematyce Bożego Narodzenia, zakończą dzieła dwóch malarzy działających na przełomie renesansu i manieryzmu. Pierwszy z nich to jeden z najwybitniejszych twórców tego okresu – Antonio Allegri Correggio.

Correggio – Święta noc / Correggio – Święta noc ( zbliżenie)

Drugim malarzem jest mniej znany artysta – Giovanni Gerolamo Savoldo. Nie osiągnął on popularności ani wielkiej sławy, chociaż w swoim środowisku był kimś. A była to cena, jaką zapłacił za niezależność oraz  to, że nie podporządkował się kanonom kolorystycznym Tycjana, które wówczas obowiązywały w Wenecji. 

Giovanni Gerolamo Savoldo – Narodziny

Malarstwo o tematyce Bożego Narodzenia twórców okresu renesansu niderlandzkiego, zaprezentuję na przykładzie dzieł Hansa Memlinga, Hieronima Boscha i Cornelisza van Oostsanena. 

Hans Memling – Boże Narodzenie

Scenę narodzin Chrystusa Hansa Memlinga – wybitnego malarza wczesnego renesansu niderlandzkiego, zwanego Fra Angelico Północy oraz Botticellim malarstwa niderlandzkiego, cechuje ubóstwo elementów, liryzm, spokój, harmonijny koloryt i miękki modelunek, co było typowe dla tego artysty.

Hieronim Bosch – Adoracja Dzieciątka

Biedna jest również sceneria w Bożym Narodzeniu Hieronima Boscha, jednego z najwybitniejszych malarzy niderlandzkich przełomu wieków XV i XVI oraz jednego z najbardziej kontrowersyjnych i oryginalnych twórców wszechczasów. Nagie Dzieciątko spoczywa na kilku garściach słomy, a wół oddechem ogrzewa jego nóżki. Jest to obraz ołtarzowy, jedno z nielicznych przedstawień Świętej rodziny w dorobku Boscha.

Cornelisz Jacob Oostsanen – Narodziny

 W przeciwieństwie do dwóch poprzednich obrazów, scena narodzin Jezusa Cornelisza Jacoba Oostsanena – wybitnego malarza i drzeworytnika, jest bogata w szczegóły. Dużo postaci, pejzaż w tle oraz elementy renesansowej architektury.

Albrecht Dürer – Narodzenie Chrystusa

Renesans niemiecki to głównie Albrecht Dürer – malarz i mistrz drzeworytu działający w Norymberii. 

Artysta aktywnie uczestniczył w radykalnym przełomie, jaki nastąpił w życiu duchowym, religijnym i społecznym Europy.

To jemu średniowieczna jeszcze sztuka na północ od Alp, zawdzięczała wprowadzenie ducha nowej epoki oraz nowego określenia roli artysty.  Obraz  ten jest środkową częścią tryptyku „Ołtarza Paumgartnera”.

Dürer wywarł ogromny wpływ na twórczość równie wybitnego malarza i drzeworytnika niemieckiego Albrechta Altdorfera.

Albrecht Altdorfer – Narodziny Chrystusa

Końcowa faza renesansu i manieryzm włoski to między innymi Angolo Bronzino, głównie portrecista. Stworzył on indywidualny styl, charakteryzujący się osobistym wyczuciem koloru oraz dbałością o rysunek. Najlepszym  tego przykładem jest  obraz ukazujący adorację pasterzy.

Angolo Bronzino – Adoracja pasterzy

Jacopo Bassano  to manierysta uważany właściwie za jednego z prekursorów baroku, bo w swoich dziełach często posługiwał się kontrastem światła i cienia. Malował również dynamiczne kompozycje, na których ujmował duże grupy ludzi w ruchu.

Jacopo Bassano – Adoracja pasterzy

Bassano malował sceny religijne w konwencji wiejskich scen rodzajowych, wprowadzając do nich różne typy wieśniaków i zwierzęta. Był mistrzem koloru.

Jacopo Bassano – Adoracja pasterzy

Wybitnym manierystą był Jacopo Tintoretto – główny przedstawiciel szkoły weneckiej XVI wieku. Wykształcił on styl pełen dramatycznej ekspresji i dynamiki.

Jacopo Tintoretto – Adoracja pasterzy

Jacopo Tintoretto był jednym z najbardziej nowatorskich malarzy nie tylko swojej epoki. Uznanie dla jego malarstwa sięga aż do impresjonistów.

— Cezanne dopatrywał się w nim głosiciela swoich własnych idei. — Poprzez El Greca, który był jego uczniem,  — wpłynął Tintoretto na malarstwo hiszpańskie.

Jacopo Tintoretto – Narodziny Jezusa

El Greco był jednym z czołowych i bardzo znanych przedstawicieli manieryzmu.

Żaden ze współczesnych mu twórców, nie posunął się aż tak daleko, przekształcając rzeczywistość w uduchowione pełne ekspresji wizje, poprzez swoiste traktowanie światła i koloru. 

El Greco – Adoracja pasterzy

Ten  obraz z Prado, miał wisieć nad grobem artysty.  — Według oceny znawców 

— „Wysoce stylizowane ciała ludzkie, mają tutaj intensywność płomienia drgającego w ciemnościach.  — To odrealniony świat stworzony pod działaniem czystej wyobraźni”.

_____________________________

Źródło:  krystyna-malarstwo-mojapasja.blogspot.com/

Ilustracjami uzupełniła  emjot

Reklamy
Ten wpis został opublikowany w kategorii A.| Sztuka - zabytki; malarstwo, BOŻE NARODZENIE. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Skomentuj

Proszę zalogować się jedną z tych metod aby dodawać swoje komentarze:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s